ถ้าคางสั้นเพราะกระดูกคางยื่นออกมาน้อย ทางที่ตรงจุดกว่าคือฟิลเลอร์คาง ส่วนโบท็อกคางจะเข้ามาช่วยเมื่อมีกล้ามเนื้อคางที่เกร็งดึงเนื้อคางขึ้นไปด้วย และหลายคนมีทั้งสองอย่างพร้อมกัน

วิธีแยกเบื้องต้นทำได้ที่หน้ากระจก ลองปิดปากเบา ๆ แล้วดูว่าผิวคางย่นเป็นรอยบุ๋มคล้ายผิวส้ม หรือปลายคางขยับขึ้นหรือเปล่าค่ะ

ถ้ากำลังจะทำตอนไปเที่ยวโซล บทความนี้จะไล่ดูทีละชั้น ตั้งแต่กระดูก กล้ามเนื้อ ปริมาณฟิลเลอร์ ความเสี่ยง ไปจนถึงการวางลงตารางทริปค่ะ

คางสั้นเพราะกระดูก หรือเพราะกล้ามเนื้อคางเกร็ง?

คางที่ดูสั้นจากมุมข้างไม่ได้ขึ้นกับกระดูกอย่างเดียว กล้ามเนื้อคาง (mentalis) ใต้ริมฝีปากล่างก็มีส่วน เวลาหดตัวจะดันเนื้อคางขึ้นและทำให้ผิวคางย่น

รายงานกลุ่มผู้ป่วยขนาดเล็กในวารสารศัลยกรรมใบหน้าอธิบายว่าในบางคนที่ดูเหมือนกระดูกคางยื่นน้อย กล้ามเนื้อคางที่ทำงานมากและเกาะสูงมีส่วนทำให้รูปปลายคางดูทู่

ผิวคางที่ย่นเป็นปุ่มแบบนี้เรียกว่า cobblestone chin (รายงานผู้ป่วย)

เช็กเองได้สองข้อ:

• มองมุมข้างตอนหน้านิ่ง : ปลายคางอยู่ลึกกว่าแนวริมฝีปากล่าง แต่ผิวคางเรียบ แบบนี้โจทย์หลักมักอยู่ที่โครงหรือปริมาตร

• ปิดปากเบา ๆ : ผิวคางเป็นรอยบุ๋มหรือปลายคางขยับขึ้น แบบนี้กล้ามเนื้อคางมีส่วนด้วย

ถ้าเป็นแค่ข้อแรก หมอจะคุยเรื่องฟิลเลอร์คางเป็นหลัก ถ้ามีทั้งสองข้อ ต้องคุยเรื่องโบท็อกคางควบคู่ไปด้วย ส่วนคางที่ดูจมเพราะกรามกว้างจากหน้าตรงเป็นอีกโจทย์หนึ่งค่ะ

ฉีดฟิลเลอร์คาง 1 cc พอไหม แล้วต้องกลับมาเติมหรือเปล่า

1 cc เป็นแค่จุดเริ่มคุย ไม่ใช่คำตอบตายตัว ปริมาณขึ้นกับว่าปลายคางถอยไปแค่ไหน

ตัวอย่างจากงานวิจัยแบบสุ่มในผู้ใหญ่ชาวจีนที่คางถอยระดับน้อยถึงปานกลาง ฉีดฟิลเลอร์ HA บริเวณคางหลักเฉลี่ย 2.1 mL โดยนับรวมรอบเติมแล้ว

รอบเติมในงานวิจัยเดียวกันเป็นทางเลือกที่ทำ 1 เดือนหลังฉีดครั้งแรก

ผลที่ 6 เดือนในงานวิจัยนั้น กลุ่มที่ได้ฉีดดีขึ้นอย่างน้อย 1 ระดับ 81% เทียบกับ 5% ในกลุ่มที่ยังไม่ได้ฉีด และที่ 12 เดือนยังคงดีขึ้นอยู่ 61%

งานวิจัยนี้ได้ทุนจากบริษัทผู้ผลิต ตัวเลขจึงเป็นภาพกว้าง ไม่ใช่คำสัญญาของแต่ละคน

ที่คนกลัวที่สุดคือคางยาวหรือแข็งเกิน สำหรับครั้งแรก การแบ่งสองจังหวะจึงสมเหตุสมผล รอบแรกให้ได้ทรงหลัก รอยุบบวม แล้วค่อยตัดสินใจเติม แต่รอบเติมมักตรงกับช่วงที่กลับไทยแล้ว จึงควรบอกวันเดินทางตั้งแต่ตอนปรึกษา

โบท็อกคางคืออะไร ต่างจากโบท็อกกราม และใช้ร่วมกับฟิลเลอร์เมื่อไหร่

โบท็อกคาง คือการฉีดโบท็อกซ์ (Botox) เข้ากล้ามเนื้อคางเพื่อลดแรงที่ดึงเนื้อคางขึ้น ส่วนโบท็อกกรามฉีดกล้ามเนื้อบดเคี้ยว (masseter) ที่มุมกราม ซึ่งทำให้กล้ามเนื้อนั้นหดตัวน้อยลงและค่อย ๆ เล็กลงเป็นสัปดาห์ คนละกล้ามเนื้อ คนละโจทย์

กลับมาที่คาง งานวิจัยแบบสุ่มในผู้ป่วยคางถอย 50 คนระบุว่าคนที่คางถอยมักมีกล้ามเนื้อคางตึงตัวมากขึ้นร่วมด้วย

ในงานวิจัยเดียวกัน กลุ่มที่ฉีดโบท็อกซ์ร่วมกับฟิลเลอร์ได้คะแนนความถอยของคางใกล้เคียงกับกลุ่มฟิลเลอร์อย่างเดียว แต่ใช้ปริมาณฟิลเลอร์น้อยกว่า

อีกงานศึกษาย้อนหลังในผู้ป่วย 46 คนฉีดโบท็อกซ์เข้ากล้ามเนื้อคางก่อน แล้วตามด้วยฟิลเลอร์ 10 ถึง 15 วันต่อมา พบว่าต้องเติมฟิลเลอร์ที่ 30 ถึง 40 วันน้อยกว่า (7 เทียบกับ 14 คน)

แต่ระดับคางที่ดีขึ้นของสองกลุ่มในงานศึกษานั้นไม่ต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ

โบท็อกคางจึงไม่ได้ทำให้คางยื่นเอง แต่ลดแรงที่ดึงเนื้อคางขึ้น

รายละเอียดทางเทคนิคที่ไม่ค่อยมีใครพูดถึงคือความลึก งานศึกษากายวิภาคจากร่างอาจารย์ใหญ่และอัลตราซาวนด์พบว่ากล้ามเนื้อคางอยู่ระหว่างความลึกเฉลี่ย 6.7 ถึง 10.7 มม. ใต้ผิว

และมีรายงานผู้ป่วยที่คางนูนผิดรูปหลังฉีดโบท็อกซ์ ซึ่งผู้เขียนแนะนำว่าการฉีดควรครอบคลุมความหนาทั้งหมดของกล้ามเนื้อ เพื่อไม่ให้กล้ามเนื้อคลายตัวไม่เท่ากัน

ถ้าปิดปากแล้วคางย่นชัด หมอจะคุยเรื่องโบท็อกคางก่อนกำหนดปริมาณฟิลเลอร์ ถ้าคางเรียบ ฟิลเลอร์อย่างเดียวตรงกว่า

ผลข้างเคียงและความเสี่ยงของการฉีดคางที่ควรรู้ก่อน

อาการข้างเคียงของฟิลเลอร์ HAส่วนใหญ่เป็นอาการเล็กน้อย หายได้เองและกลับคืนได้ ที่พบบ่อยคืออาการตรงจุดฉีด เช่น บวม ปวด แดง คัน และช้ำ

ในงานวิจัยที่ฉีดโบท็อกซ์ร่วมกับฟิลเลอร์ อาการข้างเคียงระดับเล็กน้อยพบได้ทั้งสองกลุ่มและหายภายใน 7 วัน โดยการรักษาร่วมไม่ได้ทำให้อาการข้างเคียงเพิ่มขึ้น

ภาวะแทรกซ้อนที่ร้ายแรงจากฟิลเลอร์ HAคือหลอดเลือดอุดตัน ซึ่งเคยมีรายงานว่าทำให้ตาบอดและผิวหนังตาย

ข้อควรระวังที่ควรรู้ก่อนวันฉีด:

• แจ้งคุณหมอถ้าเคยฉีดฟิลเลอร์ ทำศัลยกรรมคาง หรือใส่ซิลิโคนคางมาก่อน

• หลังฉีดอย่ากดนวดหรือบีบคางแรง ๆ เพื่อดูทรงเอง

• ถ้าปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ ผิวคางซีดหรือคล้ำเป็นปื้น หรือการมองเห็นผิดปกติ ต้องรีบพบแพทย์ทันที ไม่ควรรอดูอาการ

สำหรับโบท็อกคาง ควรถามคุณหมอว่าจะประเมินความหนาของกล้ามเนื้อคางอย่างไร

ในตารางทริปโซล: วันบินกลับ ลำดับการฉีด และหลังกลับไทย

เรื่องบินกลับ : ยกเว้นวันที่ใช้ยาสลบแบบหลับ (sedation) การฉีดคางไม่ใช่เหตุผลที่ต้องเลื่อนไฟลต์กลับค่ะ ส่วนวันถ่ายรูป อาการบวมแต่ละคนยุบไม่เท่ากัน ให้แจ้งวันนั้นตอนปรึกษา

ทริปเดียวได้อะไร : ฟิลเลอร์เปลี่ยนรูปทรงคางได้ตั้งแต่วันที่ฉีด ส่วนโบท็อกซ์ค่อย ๆ ออกฤทธิ์

ถ้าต้องใช้ทั้งสองอย่าง งานศึกษาย้อนหลังที่กล่าวถึงฉีดโบท็อกซ์ก่อนแล้วจึงฉีดฟิลเลอร์ 10 ถึง 15 วันต่อมา

ทริปที่ยาวพอทำตามลำดับนั้นได้ ถ้าสั้นกว่า ให้เริ่มจากโจทย์หลักก่อนแล้วประเมินอีกอย่างในทริปหน้า ลำดับจริงคุณหมอวางจากการตรวจค่ะ

หลังกลับไทย : ถ้าคางไม่เท่ากันหรือมีก้อน ส่งรูปด้านหน้าและด้านข้างมาสอบถามทาง LINE ได้ แต่ถ้าปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ ผิวเปลี่ยนสี หรือตามัว ให้ไปโรงพยาบาลใกล้บ้านที่ไทยก่อน

สรุป: เลือกจากสาเหตุของคางสั้น ไม่ใช่จากชื่อหัตถการ

คางสั้นจากกระดูกตอบด้วยฟิลเลอร์คาง คางที่ถูกกล้ามเนื้อดึงขึ้นต้องคิดเรื่องโบท็อกคางร่วม และ 1 cc เป็นแค่จุดเริ่ม ทั้งนี้ผลลัพธ์อาจแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล ควรให้แพทย์ผู้เชี่ยวชาญประเมินก่อนตัดสินใจ

ในวันปรึกษา ควรได้คำตอบสามข้อ: คางสั้นจากกระดูกหรือมีกล้ามเนื้อร่วม รอบแรกใส่ฟิลเลอร์เท่าไรและเผื่อรอบเติมไหม และถ้าฉีดโบท็อกคาง จะฉีดให้ทั่วความลึกของกล้ามเนื้ออย่างไร

ถ้ากำลังวางแผนมาโซล ส่งรูปมุมข้างตอนหน้านิ่งและตอนปิดปาก พร้อมวันเดินทางมาทาง LINE ของ Beautystone ย่านฮับจอง กรุงโซลได้เลยนะคะ เช่น "คางสั้นค่ะ ปิดปากแล้วคางย่น จะไปโซลวันที่ ... ถึง ... ควรฉีดฟิลเลอร์คางอย่างเดียวหรือต้องโบท็อกคางด้วย" หากกังวลเรื่องคางสั้นในรูปมุมข้าง ทักมาได้เลยนะคะ