ประเภทโบท็อกซ์: 900kDa vs 150kDa มีผลต่อการดื้อ

เลือกโบท็อกซ์ดูแค่ราคาใช่ไหม? 900kDa กับ 150kDa แค่ขนาดโปรตีนก็ทำให้เสี่ยงดื้อยาและรอบฉีดซ้ำต่างกัน

เผยแพร่ -

5 พ.ค. 2569

อัปเดต -

5 พ.ค. 2569

Author

Wi Young-jin · Chief director

Seoul National University College of Medicine · Seoul National University Hospital Specialist

→

"ถ้าผลโบท็อกซ์หมดไวกว่าปกติ" เช็กขนาดโมเลกุลโปรตีนก่อนเลย

เมื่อวันพุธที่แล้ว มีคนไข้วัย 29 ปีที่ฉีดโบท็อกซ์ยี่ห้อเดิมมาตลอด 5 ปี

แวะเข้ามาปรึกษาที่คลินิกครับ

"คุณหมอคะ ช่วงนี้ทำไมโบท็อกซ์หมดฤทธิ์เร็วขึ้นจังเลยคะ

แบบนี้คืออาการดื้อยาหรือเปล่าคะ?"

ซึ่งคำถามนี้ หมอเองก็เจอบ่อยมากๆ ในคนไข้ที่มาปรึกษาครับ

ถ้าจะตอบคำถามนี้ เราต้องมาเริ่มทำความรู้จักประเภทของโบท็อกซ์กันก่อนดีกว่าครับ

คำสารภาพจากหมอวีย็องจิน คลินิกบิวตี้สโตนฮงแด: วิธีเลือกโบท็อกซ์ที่ไม่ต้องกังวลเรื่องดื้อยา

Xeomin กับ Coretox

ไม่ได้แตกต่างกันแค่ชื่อนะครับ

โบท็อกซ์คือยาฉีดที่ผ่านกระบวนการทำให้สารสื่อประสาท (neurotoxin) บริสุทธิ์

เพื่อทำหน้าที่ยับยั้งสัญญาณการหดตัวของกล้ามเนื้อครับ

ผลิตภัณฑ์ในเกาหลีส่วนใหญ่จะแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ๆ นะครับ

อย่าง Nabota, Liztox ฯลฯ

จะอยู่ในรูปแบบของโปรตีนเชิงซ้อน (Complexing Protein) ขนาด 900kDa

ขณะที่ Xeomin และ Coretox จะเป็นสารสกัดท็อกซินสายเดี่ยวบริสุทธิ์

ขนาด 150kDa ที่แยกเอาโปรตีนเชิงซ้อนออกไปแล้วครับ

ดังนั้น จึงไม่ได้ต่างกันแค่ชื่อแบรนด์นะครับ

แต่มันมีโครงสร้างโมเลกุลที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิงครับ

ความแตกต่างระหว่างเซโอมินกับนาโบต้า ความลับของ 150kDa ที่กำหนดการดื้อยา

แล้วทำไมบางคนถึงดื้อยา

ในขณะที่บางคนไม่เป็นล่ะ?

"ความแตกต่างระหว่าง 900kDa และ 150kDa
คือ 'การมีหรือไม่มีโปรตีนเชิงซ้อน' เท่านั้นครับ

ยิ่งโมเลกุลโปรตีนมีขนาดใหญ่ขึ้น ภูมิคุ้มกันของร่างกาย
ก็ยิ่งมีโอกาสรับรู้ว่าเป็นสิ่งแปลกปลอมจากภายนอกมากขึ้น
ทำให้ความเสี่ยงในการดื้อยาเพิ่มสูงขึ้นตามไปด้วยครับ"

— หมอวี ยองจิน (Beautystone Clinic สาขาฮงแด)

ในแง่ของระบบภูมิคุ้มกัน ยิ่งโปรตีนมีขนาดใหญ่มากเท่าไหร่

โอกาสที่ร่างกายจะมองว่าเป็นสิ่งแปลกปลอมและต่อต้านก็ยิ่งสูงขึ้นครับ

เมื่อร่างกายสร้างแอนติบอดีขึ้นมา

โบท็อกซ์ก็จะถูกทำลายก่อนที่จะเข้าสู่กล้ามเนื้อเสียอีก

ซึ่งนั่นคือสิ่งที่เราเรียกกันว่า 'อาการดื้อยา (ดื้อโบท็อกซ์)' นั่นเอง

คนไข้ที่มาเมื่อเดือนก่อน

ฉีดตัว 900kDa เป็นประจำทุกๆ 3 เดือน

จนทำให้ระยะเวลาคงผลลัพธ์ลดลงจาก 8 สัปดาห์ เหลือเพียงแค่ 4 สัปดาห์เท่านั้นครับ

หมอเลยแนะนำไปว่า "ให้พักการฉีดไปก่อน 6 เดือน แล้วค่อยเปลี่ยนยี่ห้อกันใหม่นะคะ"

และปฏิเสธการรักษาในวันนั้นไปครับ

เมื่อสงสัยว่าดื้อยา สิ่งแรกที่ควรทำคือต้องหยุดฉีด

และรอให้ระดับภูมิคุ้มกันของร่างกายสงบลงก่อนเป็นอันดับแรกครับ

คู่มือเลือกรอบการฉีดและชนิดโบท็อกซ์เพื่อหลีกเลี่ยงการดื้อยา (คำแนะนำจากหมอวีย็องจิน)

วิธีเลือกประเภทโบท็อกซ์

ให้ตอบโจทย์กับตัวเราที่สุด

ดูตารางเปรียบเทียบนี้สรุปง่ายๆ ให้เห็นภาพชัดขึ้นครับ

การเปรียบเทียบ	กลุ่ม 900kDa	กลุ่ม 150kDa
ผลิตภัณฑ์เด่น	Nabota, Liztox, Allergan	Xeomin, Coretox
โปรตีนเชิงซ้อน	มี	ไม่มี
ความเสี่ยงดื้อยา	ค่อนข้างสูง	ค่อนข้างต่ำ
กลุ่มที่แนะนำ	ผู้ที่ฉีดเฉพาะกิจ/นานๆ ครั้ง	ผู้ที่ฉีดต่อเนื่องทุกๆ 3 เดือน

สำหรับท่านที่ฉีดปีละ 1-2 ครั้ง ก่อนงานสำคัญ

ไม่ว่าจะเลือกกลุ่มไหนก็ไม่ได้แตกต่างกันมากนักครับ

แต่ถ้าต้องการฉีดลดกรามใหญ่ๆ

แบบต่อเนื่องสม่ำเสมอทุกๆ 3 เดือน

หมอแนะนำกลุ่ม 150kDa เพื่อความปลอดภัยในระยะยาว 5 ปี 10 ปีข้างหน้าจะดีกว่าครับ

และโปรดระวังนะครับ หากรู้สึกว่ายาหมดฤทธิ์เร็วแล้วไปลดเวลาฉีดให้ถี่ขึ้นเป็นทุกๆ 2 เดือน

แบบนั้นโอกาสเสี่ยงสร้างแอนติบอดีขึ้นมาต่อต้านจะยิ่งสูงขึ้นไปอีกครับ

คำถามที่พบบ่อย

Q. สามารถเปลี่ยนชนิดของผลิตภัณฑ์ที่กำลังฉีดอยู่ตอนนี้ได้ไหมคะ?

A. ได้ครับ เปลี่ยนได้ แต่เรื่องจังหวะเวลาเป็นสิ่งสำคัญครับ

Q. ราคาต่างกันมากแค่ไหน และของที่แพงกว่าจะดีกว่าจริงไหม?

A. ราคาต่อหน่วยไม่ได้แปลว่าจะส่งผลให้ผลลัพธ์แตกต่างกันโดยตรง

Q. ผลข้างเคียงหรือข้อควรระวังต่างกันตามแต่ละชนิดไหม?

A. รอยช้ำหรืออาการบวมหลังทำหัตถการทันที มักได้รับผลจากความชำนาญของผู้ทำหัตถการและการปรับปริมาณมากกว่าชนิดของผลิตภัณฑ์

Q. ถ้าซึมซับผลลัพธ์ได้เร็วขึ้นและโบท็อกซ์หมดฤทธิ์ไวขึ้น เราควรจะลดระยะห่างในการฉีด Botox ให้ถี่ขึ้นดีไหมคะ?

A. ทางเราไม่แนะนำเลยครับ หากร่นระยะเวลาให้สั้นลงเหลือ 2 เดือน อาจยิ่งเพิ่มความเสี่ยงในการสร้างแอนติบอดี (ดื้อยา) ได้มากขึ้น หากกังวลหรือสงสัยว่าเริ่มมีอาการดื้อยา แนะนำให้พักการทำไปก่อนประมาณ 6 เดือน เพื่อรอให้ระบบภูมิคุ้มกันกลับคืนสู่สภาวะปกติก่อนจะดีที่สุดครับ