เมื่อไปปรึกษาเรื่องการเลเซอร์กำจัดขนขา หลายคนมักจะได้ยินคำว่า "คอร์ส 6 ครั้งคือการกำจัดขนถาวร" ควบคู่ไปกับคำว่า "ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล แนะนำให้ทำ 8 ครั้งขึ้นไปดีกว่า" เนื่องจากเป็นบริการเดียวกัน ทำที่ขาตำแหน่งเดียวกัน แต่จำนวนครั้งที่แนะนำกลับต่างกัน ทำให้หลายคนกังวลและกะไม่ถูกว่าตัวเองต้องทำกี่ครั้งกันแน่

ขอสรุปให้ฟังก่อนเลยว่า การเลเซอร์กำจัดขนขานั้น โดยทั่วไปแล้วขึ้นอยู่กับวงจรการเติบโตของเส้นขน ฮอร์โมน สีผิว และสีขนของแต่ละบุคคล ซึ่งปกติแล้วจะแนะนำให้ทำเป็นคอร์สต่อเนื่องประมาณ 6-10 ครั้ง และในทางการแพทย์ คำว่า "การลดจำนวนเส้นขนอย่างถาวร (permanent reduction)" จะเป็นคำที่ถูกต้องและแม่นยำกว่าคำว่า "การกำจัดขนถาวร" ค่ะ

บทความนี้เป็นคอนเทนต์ที่รวบรวมข้อมูลการพยาบาลและการรักษาของ Beautystone ค่ะ

เลเซอร์กำจัดขนไม่ได้ทำลายรากขนทั้งหมดในคอร์สเดียว

เลเซอร์กำจัดขนทำงานโดยส่งพลังงานความร้อนไปทำลายรากขนผ่านการดูดซับของ เมลานิน*: เม็ดสีที่อยู่ในผิวหนังและเส้นขน ซึ่งเมลานินในรากขนจะทำหน้าที่ดูดซับพลังงานเลเซอร์ วิธีนี้ไม่ได้ทำให้รากขนทั้งหมดหายไปในครั้งเดียว แต่เลเซอร์จะจัดการได้อย่างมีประสิทธิภาพเฉพาะกับเส้นขนที่อยู่ใน ระยะเจริญเติบโต (anagen) ณ ช่วงเวลานั้นๆ เท่านั้นค่ะ

ราชวิทยาลัยแพทย์ผิวหนังแนะนำว่า โดยทั่วไปจำเป็นต้องทำทรีตเมนต์เฉลี่ยประมาณ 2-6 ครั้ง โดยเว้นระยะห่างทุกๆ 4-6 สัปดาห์ ซึ่งหลังจากการรักษาครั้งแรกจะเห็นว่าเส้นขนลดลงประมาณ 10-25% และเมื่อทำอย่างต่อเนื่อง เส้นขนจะค่อยๆ บางลงและสีอ่อนลงเรื่อยๆ เนื่องจากสัดส่วนของรากขนที่มองเห็นได้บริเวณขานั้นมีความสม่ำเสมอมากกว่าบริเวณ ใบหน้า ทำให้ผลลัพธ์ในการรักษาค่อนข้างคาดเดาได้ง่ายกว่าค่ะ

เพราะวงจรชีวิตของเส้นขน ทำให้ไม่สามารถกำจัดหมดได้ในการทำครั้งเดียว

เส้นขนมีวงจรชีวิตซ้ำๆ 3 ระยะ ได้แก่ ระยะเจริญเติบโต (anagen) → ระยะหยุดการเจริญเติบโต (catagen) → ระยะพักตัว (telogen) เลเซอร์จะมีประสิทธิภาพสูงเฉพาะกลุ่มเส้นขนใน ระยะเจริญเติบโต ที่มีเมลานินอยู่หนาแน่นและยังเชื่อมต่อกับปุ่มประสาทเลี้ยงเส้นขนเท่านั้น ส่วนรากขนที่อยู่ใน ระยะพักตัว เจอกับเลเซอร์ในครั้งเดียวกันแทบจะไม่ตอบสนองใดๆ เลยค่ะ

สัดส่วนของเส้นขนในระยะเจริญเติบโตจะแตกต่างกันไปตามตำแหน่งของร่างกาย:

สำหรับบริเวณขา ขนที่ถูกจัดการในการทำเลเซอร์แต่ละครั้งจะมีเพียงประมาณ 20-30% เท่านั้น ดังนั้นจึงต้องทำซ้ำในตำแหน่งเดิมด้วยระยะห่าง 6-8 สัปดาห์ จำนวน 6-10 ครั้ง เพื่อให้ครอบคลุมเส้นขนที่ค่อยๆ ทยอยเข้าสู่ ระยะเจริญเติบโต ได้อย่างทั่วถึงค่ะ

ทำไมบางคนทำ 6 ครั้งแล้วจบคอร์ส แต่บางคนต้องทำต่อถึง 10 ครั้งขึ้นไป?

ผู้ที่ทำเพียง 6-8 ครั้งก็เพียงพอ:

• ผู้ที่มีเส้นขนดก ดำ หนา (มีเมลานินหนาแน่น ดูดซับสีเลเซอร์ได้ดีเยี่ยม)

• ผิวขาวหรือสีผิวค่อนข้างสว่าง

• ระดับฮอร์โมนในร่างกายคงที่สมดุล

• การกระจายตัวของเส้นขนสีเข้มบริเวณขาเรียบเนียนสม่ำเสมอกัน

ผู้ที่จำเป็นต้องทำสะสมตั้งแต่ 10 ครั้งขึ้นไป:

• ผู้ที่มีเส้นขนบางและสีอ่อน (เมลานินน้อย ทำให้ดูดพลังงานเลเซอร์ได้น้อย)

• ผู้ที่มีสีผิวเข้ม — จำเป็นต้องตั้งค่าพลังงานที่ปลอดภัยยิ่งขึ้น ทำให้จำนวนครั้งในการรักษาเพิ่มขึ้น

• ผู้ที่มีความแปรปรวนของฮอร์โมนสูง (เช่น ภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (PCOS) หรือโรคไทรอยด์)

• ผู้ที่มีการขึ้นของเส้นขนไม่สม่ำเสมอในแต่ละจุด เช่น บริเวณต้นขาด้านใน หรือด้านหลังน่อง

จากผลลัพธ์ทางคลินิกเฉลี่ยพบว่า การทำเลเซอร์ขนขาประมาณ 6 ครั้ง จะช่วยลดจำนวนเส้นขนลงได้ประมาณ 82% และการเว้นระยะห่างในการทำ 4-8 สัปดาห์จะช่วยให้ได้ผลลัพธ์ที่คงที่ที่สุด อย่างไรก็ตาม ทรีตเมนต์นี้ไม่ได้ทำครั้งเดียวแล้วจบไปตลอดชีวิตนะคะ หลังจากผ่านไป 1-2 ปี หากมีฮอร์โมนหรือสภาพแวดล้อมเปลี่ยนแปลง รากขนบางส่วนอาจกลับมาทำงานอีกครั้ง ซึ่งหลายคนนิยมกลับมาทำเลเซอร์ซ้ำเพื่อคงสภาพ (maintenance) ค่ะ

เพื่อความถูกต้องในทางการแพทย์ ควรใช้คำว่า "การลดจำนวนเส้นขน" แทนคำว่า "การกำจัดขนถาวร"

อย่างที่เกริ่นไปข้างต้นว่าการเลเซอร์ขนขาเป็นทรีตเมนต์แบบต่อเนื่องตามวงจรชีวิตของเส้นขน ดังนั้น ผลลัพธ์ที่ได้จึงใกล้เคียงกับคำว่า การลดจำนวนเส้นขนอย่างถาวร (permanent reduction) มากกว่า ข้อมูลทางการแพทย์ระบุว่า แม้จะจริงที่เส้นขนจะไม่ขึ้นเลยเป็นระยะเวลานานหลังทำเสร็จสิ้น แต่เพื่อความถูกต้อง จึงควรเลี่ยงการใช้คำพูดที่รับประกันว่าจะไม่มีเส้นขนขึ้นเลยแม้แต่เส้นเดียวตลอดชีวิต นอกจากนี้ในแง่ของกฎหมายการแพทย์ การใช้คำยืนยันแบบฟันธงว่า กำจัดขนถาวร ก็ไม่แนะนำให้ใช้เช่นกันค่ะ

หากมองตามความเป็นจริง การทำทรีตเมนต์ต่อเนื่อง 6-10 ครั้งให้จบคอร์ส แล้วกลับมาทำซ้ำเพื่อคงสภาพปีละ 1-2 ครั้ง ถือเป็นโปรแกรมที่เห็นผลลัพธ์มั่นใจและดีที่สุดค่ะ การโกนขนในระหว่างช่วงสัปดาห์ที่ทำเลเซอร์ (ห้ามแว็กซ์หรือถอนเด็ดขาด) ควบคู่กับการทากันแดดอย่างสม่ำเสมอ จะช่วยส่งเสริมให้ผลลัพธ์การรักษาดียิ่งขึ้นไปอีกค่ะ

กรณีที่ควรปรึกษาแพทย์ผู้ชำนาญการก่อนเข้ารับบริการ

• อยู่ระหว่างการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

• มีอาการอักเสบ ผื่นแพ้ หรือเริม ในบริเวณผิวหนังที่จะทำเลเซอร์

• อยู่ระหว่างทานยากลุ่มที่ทำให้ผิวไวต่อแสง (เช่น Isotretinoin หรือยาปฏิชีวนะบางประเภท)

• มีรอยสักหรือการสักกึ่งถาวร (semi-permanent makeup) ในบริเวณที่จะทำเลเซอร์

• ได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นโรคเกี่ยวกับฮอร์โมน เช่น ไทรอยด์ หรือภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (PCOS)

• มีแนวโน้มเป็นแผลเป็นนูนง่าย (Keloid)

หากท่านมีเงื่อนไขตรงกับข้อใดข้อหนึ่งข้างต้น เพื่อความปลอดภัยแพทย์อาจปรับพลังงานให้อ่อนโยนลงหรือแนะนำให้เลื่อนการทำเลเซอร์ออกไปก่อน ในขั้นตอนการปรึกษาครั้งแรก สิ่งสำคัญที่สุดคือการแจ้งข้อมูลประวัติการทานยาและโรคประจำตัวให้เจ้าหน้าที่ทราบอย่างตรงไปตรงมาค่ะ

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

Q. เลเซอร์ขนขาแค่ครั้งเดียว จะอยู่ได้ตลอดไปไหมคะ?

A. ในทางการแพทย์จะใช้คำว่า การลดจำนวนเส้นขนอย่างถาวร ค่ะ แม้หลายคนจะมองเห็นผลลัพธ์ผิวเรียบเนียนไร้เส้นขนต่อเนื่องหลายปีหลังจบคอร์ส แต่เมื่อเวลาผ่านไปหรือเกิดการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน รากขนบางส่วนก็อาจจะกลับมาทำงานใหม่ได้ แนะนำให้กลับมาทำเลเซอร์เก็บงานสม่ำเสมอปีละ 1-2 ครั้งเป็นมาตรฐานทั่วไปค่ะ

Q. ระหว่างรอบการทำเลเซอร์ สามารถโกนขนได้ไหมคะ?

A. สามารถโกนขนได้ตามปกติค่ะ แต่ขอให้หลีกเลี่ยงการถอนด้วยแหนบ การแว็กซ์ หรือการใช้เครื่องถอนขนไฟฟ้าชนิดดึงราก เพราะการกำจัดรากขนออกไปจะทำให้ประสิทธิภาพของพลังงานเลเซอร์ลดลง เนื่องจากเลเซอร์จำเป็นต้องใช้เมลานินที่อยู่ในรากขนเป็นสื่อนำพลังงานค่ะ

Q. ลองทำก่อนแค่ข้างเดียวก่อนได้ไหมคะ?

A. สำหรับคนที่ไม่เคยทำเลเซอร์มาก่อนและอยากทดสอบความระคายเคืองหรือระดับความเจ็บ สามารถเลือกทำเพื่อทดลองก่อนข้างเดียวได้ค่ะ แต่เพื่อให้การประเมินประสิทธิภาพในแบบคอร์สเห็นผลลัพธ์ชัดเจน แนะนำให้รับการรักษาทั้งสองข้างพร้อมกันดีที่สุดค่ะ โดยในครั้งแรกอาจเริ่มทำเป็นรูปแบบ Patch Test เบาๆ ก่อน แล้วค่อยขยับไปเริ่มทำคอร์สอย่างเต็มตัวค่ะ

บทความที่น่าสนใจ

• เลเซอร์หนวด กับเลเซอร์ขนหน้า ใช้เครื่องเลเซอร์ตัวเดียวกันแท้ๆ แต่ทำไมผลลัพธ์ถึงต่างกัน?

• ทำไมคนที่เคยเลเซอร์ 10 ครั้งแล้วขนไม่ลด ถึงเห็นความเปลี่ยนแปลงได้ชัดเจนหลังทำกับเราเพียง 3 ครั้ง?

• "คุณหมอคะ เจ็บมากไหมคะ?" — คำถามที่หมอวี ยองจินได้ยินบ่อยที่สุดกว่า 10 ครั้งเฉพาะในสัปดาห์นี้

• GentleMax Pro Plus แม้จะบอกว่าใช้เลเซอร์สองความยาวคลื่นคู่กัน แต่ผลลัพธ์ที่ได้อาจไม่เหมือนกันเสมอไป